Het Europees Agentschap voor Veiligheid en Gezondheid op het Werk (EU-OSHA) heeft een discussion paper gepubliceerd over de rol van bedrijfsartsen en arbodeskundigen bij het naleven van arbeidsveiligheidsregels in Europa. De publicatie, getiteld “Occupational Medicine in the EU: The Specialist Doctors’ Perspective”, telt 28 pagina’s en is gebaseerd op enquêtegegevens van de Occupational Medicine-sectie van de European Union of Medical Specialists (UEMS-OM). Het document brengt in kaart hoe arbeidsgeneeskundigen door heel Europa opereren en welke uitdagingen zij daarbij tegenkomen, met bijzondere aandacht voor de vergrijzing van de beroepsbevolking.
Wettelijke verplichting als drijfveer
Uit het onderzoek komt naar voren dat de belangrijkste reden waarom organisaties arbeidsgeneeskundige diensten aanbieden, de wettelijke verplichting daartoe is. De publicatie citeert dit expliciet: de wettelijke plicht om dergelijke ondersteuning te bieden, is de belangrijkste aanjager van het aanbod van arbeidsgeneeskundige diensten. Dit bevestigt een patroon dat in de sector al langer wordt herkend: compliance met wetgeving is vaak de eerste, en soms de enige, drijfveer achter investeringen in bedrijfsgeneeskundige zorg, eerder dan een intrinsieke bedrijfsvisie op gezondheid en welzijn.
Het discussion paper behandelt drie hoofdthema’s. Ten eerste de huidige praktijken binnen de arbeidsgeneeskunde, ten tweede de bestaande knelpunten waarmee het vakgebied kampt, en ten derde de meetbare meerwaarde die arbeidsgeneeskundige zorg oplevert voor werkplekken in de Europese Unie. Daarmee positioneert EU-OSHA het onderzoek nadrukkelijk als een bijdrage aan het bredere initiatief “Supporting compliance”, dat is gericht op het versterken van naleving van arbeidsveiligheidsregels binnen de lidstaten.
Vergrijzing als urgente uitdaging
Een centraal punt in het onderzoek is de constatering dat Europese werkplekken zich moeten aanpassen aan ingrijpende structurele veranderingen, waarbij de vergrijzende beroepsbevolking wordt aangemerkt als een bijzonder urgent aandachtspunt. Dit vraagt volgens de publicatie om gerichte interventies op het gebied van arbeidsgezondheid, al specificeert het bronmateriaal niet welke concrete maatregelen daarbij worden voorgesteld.
Betekenis voor de EHS-praktijk
Voor EHS- en HSE-professionals is dit onderzoek relevant omdat het een zeldzaam kwantitatief inzicht biedt in hoe de arbeidsgeneeskundige beroepsgroep zelf haar functioneren en knelpunten beoordeelt. Bedrijfsartsen vormen in veel EU-lidstaten een verplichte schakel in het compliance-traject rond arbeidsomstandigheden, van periodieke medische keuringen tot advisering over werkplekaanpassingen. Wanneer de sector zelf aangeeft dat wettelijke verplichting de belangrijkste drijfveer is, roept dat vragen op over de mate waarin arbeidsgezondheid ook los van wetgeving als strategische prioriteit wordt gezien binnen organisaties. Daarnaast raakt de vergrijzing van de beroepsbevolking direct aan praktische EHS-thema’s zoals aangepaste werkplekinrichting, langere loopbanen en de behoefte aan preventief gezondheidsmanagement — onderwerpen die in de praktijk al langer spelen, maar die in dit onderzoek nu ook expliciet vanuit medisch-specialistisch perspectief worden onderbouwd.
Bron: Occupational medicine and compliance: insights from a survey of Europe’s specialists, 10/09/2026, https://osha.europa.eu/en/highlights/occupational-medicine-and-compliance-insights-survey-europes-specialists
Lees ook
Onderzoek: industriële ventilatoren verminderen hittestress op de fabrieksvloer
Psychische belasting belangrijkste reden voor voortijdig afbreken van stage in Duitsland
