Het Franse Agence nationale de sécurité sanitaire de l’alimentation, de l’environnement et du travail (Anses), het nationale agentschap voor voedsel-, milieu- en arbeidsveiligheid in Frankrijk, heeft een rapport gepubliceerd over de gezondheidseffecten van atypische werktijden. Onder deze noemer vallen onder meer lange diensten, verschoven werktijden en structureel werken in het weekend. Volgens Anses raken dit soort roosters een meerderheid van de werkende bevolking en verdient het onderwerp daarom bredere aandacht van werkgevers en toezichthouders.
In het rapport worden drie gezondheidsdomeinen genoemd waarop atypische werktijden een aantoonbare impact hebben: de slaapkwaliteit, de mentale gezondheid en het cardiovasculaire risico van werknemers. Verstoorde of onvoldoende slaap door onregelmatige of verschoven diensten kan op termijn bijdragen aan vermoeidheidsklachten en een verhoogde kans op fouten en ongevallen op de werkvloer. Daarnaast wijst Anses op verbanden tussen dit soort roosters en een grotere belasting van het hart- en vaatstelsel, evenals negatieve effecten op het psychisch welzijn van werknemers.
Op basis van deze bevindingen beveelt Anses aan om het regelmatige gebruik van atypische werktijden te beperken tot situaties waarin dit daadwerkelijk noodzakelijk is, bijvoorbeeld vanuit bedrijfscontinuïteit of dienstverlening die niet zonder kan. Het agentschap roept daarmee op tot een terughoudender en meer doordacht roosterbeleid, in plaats van het routinematig inzetten van lange of verschoven diensten en weekendwerk als vast onderdeel van de bedrijfsvoering.
Voor EHS-professionals is deze aanbeveling relevant omdat roosterbeleid direct raakt aan kernthema’s van arbeidsomstandighedenbeleid: vermoeidheidsmanagement, psychosociale arbeidsbelasting en preventie van cardiovasculaire aandoeningen. Werkgevers die structureel gebruikmaken van atypische werktijden doen er goed aan hun roosterpraktijk te toetsen aan de daadwerkelijke operationele noodzaak, en waar mogelijk alternatieven te overwegen zoals meer voorspelbare diensten, voldoende hersteltijd tussen diensten en gerichte monitoring van slaap- en gezondheidsklachten bij medewerkers die met wisselende of lange diensten werken. Voor toezichthouders en bedrijfsartsen biedt het rapport aanknopingspunten om atypische werktijden explicieter mee te wegen in risico-inventarisaties en gezondheidsonderzoeken, gezien de omvang van de groep werkenden die ermee te maken heeft.
Het rapport bevat geen kwantitatieve gegevens over de precieze omvang van de risico’s of over specifieke sectoren; het schetst vooral de hoofdlijnen van de gezondheidseffecten en de aanbeveling tot terughoudendheid. Voor gedetailleerde implementatierichtlijnen verwijst Anses naar het volledige rapport.
Bron: L’Anses recommande de limiter le recours aux horaires atypiques, 3 september 2026, https://actuel-hse.fr/content/lanses-recommande-de-limiter-le-recours-aux-horaires-atypiques
Lees ook
Onderzoek: industriële ventilatoren verminderen hittestress op de fabrieksvloer
Psychische belasting belangrijkste reden voor voortijdig afbreken van stage in Duitsland
