In Duitsland wint een nieuw beoordelingskader voor geweldpreventie op de werkvloer terrein: het “Aachener model”, ontwikkeld door verzekeraar Unfallkasse NRW samen met de politie van Aken, Duitsland. Unfallkasse NRW is de wettelijke ongevallenverzekeraar voor de publieke sector in de deelstaat Noordrijn-Westfalen. Het model richt zich op werkplekken met veel publiekscontact, die volgens de bron vooral te maken krijgen met verbaal en psychisch geweld. Volgens de Duitse koepelorganisatie voor wettelijke ongevallenverzekering DGUV is inmiddels ongeveer één op de zestig geregistreerde arbeidsongevallen het gevolg van geweld.
Wat houdt het Aachener model in?
Het model deelt werkplekken in op vier risiconiveaus, van laag tot hoog, en leidt daaruit passende beschermingsmaatregelen af. De niveaus zijn niet strikt afgebakend: bij de preventie moet steeds ook rekening worden gehouden met het eerstvolgende, hogere risiconiveau. Uitgangspunt is “nultolerantie voor geweldshandelingen”. Geweldpreventie is volgens het model een taak van het management.
Hoeveel geweld komt er voor op de werkvloer?
De DGUV registreerde in 2022 meer dan 13.000 arbeidsongevallen die het gevolg waren van geweld, bedreigingen en vergelijkbare incidenten. Een peiling van vakbondskoepel DGB onder werknemers in de publieke sector, uitgevoerd door onderzoeksbureau Forsa in 2025, laat zien dat de helft van de ondervraagden weleens is tegengewerkt, uitgescholden of aangevallen tijdens het werk. 84 procent ervaart de onderlinge omgang als respectlozer en ruwer geworden. Daarnaast kreeg 38 procent te maken met digitale vormen van geweld, zoals online bedreigingen, en werd 13 procent daar rechtstreeks slachtoffer van. De DGUV lanceerde in december 2023 al de campagne “Gewalt angehen” (“Pak geweld aan”) om werkgevers bewust te maken van het risico.
Welke maatregelen kunnen werkgevers nemen?
Naast een risicobeoordeling per functie of locatie benadrukt de bron vooral het belang van preventie in de dagelijkse omgang: een respectvolle bejegening en open, eerlijke communicatie zijn volgens de bron veel belangrijker dan losse technische of organisatorische maatregelen. Concreet noemt de bron een bedrijfscultuur met een duidelijke nultolerantiehouding, leidinggevenden die daarop aanspreken en zo nodig sancties opleggen, en structurele aandacht voor de psychische belasting van werknemers.
Context
Het probleem beperkt zich niet tot Duitsland. Volgens schattingen op basis van de Crime Survey for England and Wales waren er in 2024/25 in Engeland en Wales 689.000 incidenten van geweld of bedreiging op het werk, bij 329.000 werkenden. Het risico is het hoogst in beroepen met een beschermende taak (6,8 procent van de werknemers) en bij ondersteunende beroepen in de zorg en het welzijnswerk (2,7 procent, gemiddeld over 2023/24-2024/25). De cijfers zijn niet direct vergelijkbaar: de DGUV telt geregistreerde arbeidsongevallen, de HSE baseert zich op een enquête. Beide laten wel zien dat geweld tegen personeel geen randverschijnsel is.
Bron: Haufe Arbeitsschutz: Aachener Modell: Gewaltprävention im Betrieb, 24 september 2026
Aanvullend onderzocht: HSE, Violence at work statistics 2024/25
