Een onafhankelijke overheidsreview in het Verenigd Koninkrijk concludeert dat het Britse stewardshipregime voor professionele rodenticiden (middelen tegen knaagdieren) belangrijke waarborgen heeft opgeleverd voor mens, dier en milieu, en beveelt aan het regime voort te zetten met sterkere monitoring en meer ondersteuning van gebruikers. Dat meldt de Health and Safety Executive (HSE), de Britse toezichthouder voor arbeidsomstandigheden en chemische stoffen, in een persbericht van 3 november 2026 over het rapport van de UK Rodenticide Stewardship Government Oversight Group (GOG), een interdepartementale toezichtgroep die door HSE wordt voorgezeten.
Wat houdt rodenticide-stewardship in?
Het regime betreft anticoagulante rodenticiden: middelen die de bloedstolling bij knaagdieren verstoren. Volgens HSE zorgt stewardship ervoor dat professionele producten alleen via erkende verkooppunten terechtkomen bij getrainde, competente gebruikers die werken volgens geïntegreerde ongediertebestrijding (integrated pest management), waarbij chemische bestrijding geen eerste keus is. Voor EHS-professionals in bijvoorbeeld land- en tuinbouw, voedselverwerking en professionele plaagdierbestrijding is dit relevant, omdat het de voorwaarden bepaalt waaronder deze middelen mogen worden ingezet.
Resultaten: vooruitgang, maar doel niet gehaald
Volgens GOG heeft het regime, dat sinds 2016 loopt via de door de industrie geleide regeling CRRU UK (Campaign for Responsible Rodenticide Use), geleid tot een competentere beroepsgroep en consistente milieumonitoring mogelijk gemaakt. Toch is een belangrijke doelstelling niet gehaald: de review vond geen meetbare afname van residuen van tweede-generatie anticoagulante rodenticiden in kerkuilen, een indicatorsoort voor bredere blootstelling in het milieu, vergeleken met de nulmeting van vóór stewardship. GOG benadrukt dat dit niet betekent dat risico’s onbeheerst zijn gebleven of dat stewardship als geheel heeft gefaald; zonder de huidige maatregelen zouden de risico’s volgens de groep waarschijnlijk hoger zijn. Daarom adviseert de toezichtgroep om het regime voort te zetten en aan te scherpen, onder meer met uitgebreidere milieumonitoring, financiering voor nieuw residuonderzoek, beter inzicht in belangrijke gebruikersgroepen en duidelijkere informatie voor gebruikers.
Gevolgen voor toelating
Richard Daniels, directeur Chemicals Regulation Division bij HSE, noemt anticoagulante rodenticiden “powerful tools, which would not normally be approved”: ze zijn alleen toegelaten omdat ze essentieel zijn om mens, dier en milieu te beschermen tegen de ernstige risico’s van knaagdierplagen. HSE voert momenteel routinematige hernieuwingsbeoordelingen van anticoagulante rodenticideproducten uit en neemt de conclusies en aanbevelingen van GOG daarin mee, onder meer bij de vraag of deze middelen toegelaten blijven.
Context
Ook binnen de Europese Unie worden anticoagulante rodenticiden alleen onder strikte voorwaarden toegelaten. De stoffen vallen onder de EU-Verordening Biociden (EU) 528/2012 en zijn vaak persistent, bioaccumulerend en toxisch (PBT), maar de goedkeuring van de werkzame stoffen werd in 2017 verlengd omdat onvoldoende alternatieven beschikbaar zijn. Daaraan zijn op EU-niveau vastgestelde gebruiksvoorschriften gekoppeld, opgenomen in de productkenmerken (SPC) van alle middelen op basis van anticoagulantia, zoals gebruik in manipulatiebestendige lokdozen en buitengebruik volgens geïntegreerde plaagbestrijding, aldus het Nederlandse Ctgb (College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden).
Bron: Independent review recommends continued rodenticide stewardship under strengthened regime, 3 november 2026
Aanvullend onderzocht: Renewals of rodenticide authorisations under strict conditions
